Erken Bunama Tanısı Ve Tedavisi

Demans olarak adlandırılan bunama, kişinin alışveriş yapma, telefon kullanma, hesap yapma, yemek pişirme, kendi öz bakımını yerine getirme gibi günlük yaşam aktivitelerini etkileyen bir hastalıktır. İlk yakınma genellikle unutkanlıktır. Hasta daha önce tanıdığı kişilerin isimleri unuttuğu, eşyalarını koyduğu yeri bulamadığı, yemek pişirirken malzemelerin sırasını karıştırdığı, para üstü alamadığı ya da hesap yapamadığı gibi yakınmalar ile hekime başvurabileceği gibi  kişilik değişiklikleri, davranış bozuklukları hayal görmeler gibi psikiyatrik yakınmalar ile hekime getirilebilir.

Bulgular

Tanı, öykü, nörolojik muayene ve laboratuvar verilerine dayanarak konulur.
İlk olarak bu olayın tedavi edilebilir bir nedenle mi, yoksa Alzheimer hastalığı gibi ilerleyici bir sürece mi bağlı olarak ortaya çıktığına karar verilmelidir. Bunama, nörolojik tablonun tek bulgusu mu, yoksa  Huntington hastalığı gibi bir hastalığın  eşlikçi bulgulardan biri mi ortaya konmalıdır.

Kişinin geçirmiş olduğu hastalıklar, mide ve barsak ile ilgili cerrahi girişimler, psikiyatrik hastalık öyküsü, kafa travması, sigara, alkol, madde kullanımı, hipertansiyon, kalp hastalığı varlığı ve aile öyküsü sorgulanmalıdır. Bunamayı taklit edecek psikiyatrik hastalıkların varlığı açısından hasta ruhsal yönden değerlendirilmeli, gerektiğinde psikiyatrist yardımı alınmalıdır. Hastanın sosyokültürel ve eğitim düzeyi dikkate alınarak eğitimli ve eğitimsizler için olan kısa kognitif muayene testi (KKM) uygulanmalıdır.

Bunamaya yol açabilecek metabolik, sistemik hastalıkları dışlamak adına tam kan sayımı, tiroit, böbrek ve karaciğer fonksiyon testleri yapılmalı, B12, folat düzeyleri bakılmalıdır. Ayrıca beyin manyetik rezonans görüntüleme yapılarak unutkanlığa neden olabilecek normal basınçlı hidrosefali gibi hastalıklar dışlanmalıdır.

Tedavi Edilir Mi?

Bunama, B12 eksikliği, guatr gibi bir hastalığa bağlı olarak ortaya çıkmışsa öncelikle bu durum tedavi edilmelidir. Alzheimer hastalığı gibi bunama nedenlerinde erken dönemde donepezil, rivastigmin, galantamin ve memantin gibi ilaçlar kullanılmalıdır.


Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir